داراب و تنگه شگفت انگيز رغز
شايد جالب باشيد وقتي در شهري كهن و تاريخي با هواي گرم و نخلستان هاي وسيع و باغات مركبات صحبت از دره و آبشار و كوه و صخره هاي عظيم به ميان آيد آن هم در همسايگي هم!!. دارابگرد يكي از بزرگترين ولايات پارس قديم محسوب مي شده و سرتاسر آن پر از شگفتيهاي منحصربفرد تاريخي و طبيعي است.
قلعه دارابگرد، نقش برجسته دارابگرد، تنها مسجد تاریخی چهارمناره ای جهان، آتشکده آذرخش، آتشکده آذرجو، آبشار فدامی، روستاهاي زیبای لایزنگان و نوايگان، چشمه گلابی، چشمه تنگ کتویه، باغهای جنت شهر، تنگه ی بسیار زیبای رغز، سد رودبال داراب، باغهای فسارود، غار مظفر سهلک و نقش شاپور داراب از ديدني هاي اين شهر كهن محسوب مي شوند. چند عكس مختصر ببينيد
ارتفاعات مشرف به شهر ايج در مسير استهبان به داراب
Dionysia – Primulaceae – با نام فارسي عروس سنگ - اين گياه در ايران داراي بيش از 30 گونه است كه بسياري از آنها انحصاري ايران محسوب ميشوند. اين گياه در مناطق صخره اي و شكاف سنگها ميرويد و داراي گلهاي زيبايي است
جوانهاي قديم شهر ايج
غاري بر دامنه كوههاي مسير
يك كاكتوس بلند در كنار جاده
هپاتيك ها گياهاني نزديك به خزه ها هستند كه در مناطق مرطوب مي رويند. حالا چرا داراب نمي دانم!
بيرون بر نام رستوران هاي محلي بود كه كلي هم مشتري داشت. غذاها هم بيشتر خانگي بود.
روستاي حسن آباد و ابتداي تنگه رغز
منطقه پر از باغات مركبات بود.
ابتداي تنگ رغز يا به زبان محلي تنگه رودخيز
آبي به زلالي اشك چشم. از اينجا به بعد حركت سخت و خطرناك بود...
يكي از آبشارهاي زيباي تنگه
يادبود آقايان مهرپويان و چوبين كه در اين تنگه فوت شده اند.
من و آقاي مراد شكوه - راهنماي فرز و مهربانمان در اواسط تنگه- آقاي بهراميشاد هم عكس گرفته اند. آقاي شيخ هم در اوايل تنگه ماندند.
داراب و تنگه شگفت انگيز رغز – مجيد اسكندري
نويسنده: مجید اسکندری - ferniran@yahoo.com
چاپ شده در روزنامه ايران، يكشنبه 30 مهر 1391
شايد جالب باشيد وقتي در شهري كهن و تاريخي با هواي گرم و نخلستان هاي وسيع و باغات مركبات صحبت از دره و آبشار و كوه و صخره هاي عظيم به ميان آيد آن هم در همسايگي هم!!. داراب يا دارابگرد يكي از بزرگترين ولايات پارس قديم محسوب مي شده و سرتاسر آن پر از شگفتيهاي منحصربفرد تاريخي و طبيعي است. قلعه دارابگرد، نقش برجسته دارابگرد، تنها مسجد تاریخی چهارمناره ای جهان، آتشکده آذرخش، آتشکده آذرجو، آبشار فدامی، روستاهاي زیبای لایزنگان و نوايگان، چشمه گلابی، چشمه تنگ کتویه، باغهای جنت شهر، تنگه ی بسیار زیبای رغز، سد رودبال ، باغهای فسارود، غار مظفر سهلک و نقش شاپور داراب از ديدني هاي اين شهر كهن محسوب مي شوند.
مسير دسترسي به داراب نيز در نوع خود منحصربفرد است. اگر مثل ما از نيمه شمالي كشور قصد سفر به اين شهر را داريد، از سعادت شهر در 120 كلومتري شمال شيراز به سمت ارسنجان تغيير مسير بدهيد. ارسنجان با غار ضحاك و سد گمبان مي تواند پذيراي طبيعت دوستان باشد. در ادامه مسير، به حاشيه درياچه افسانه اي طشك نزديك مي شويد. در شمال اين درياچه، كوه زيباي ول، با نقاط بسيار بكر خود مي تواند براي ماجراجويي محل مناسبي باشد. بعد از گذشتن از آباده طشك، كوشكك، به نيريز نزديك مي شويد، درياچه بختگان در قسمت غربي جاده يكي از مهمترين و پر رمز و راز ترين درياچه هاي مركزي ايران است كه بعد از درياچه اروميه دومين درياچه بزرگ آب شور كشور محسوب مي شود و نقش مهمي در تعادل اكولوژيكي و اقليم منطقه دارد ولي متاسفانه به دليل خشكسالي هاي اخير حاشيه آن به صورت زمين مسطح و بايري درآمده و لايه هاي پر تعداد نمك و عقب نشيني آب درياچه به خوبي قابل مشاهده است. خشكي و نابودي تدريجي اين موهبت الهي، كه هرساله پذيراي هزاران پرنده مهاجر نيز مي باشد، شما را بي اختيار متاثر مي كند. بگذريم.. در نيريز هم مي توانيد اندكي بياساييد و از آبشار بلند و ناشناخته اين شهر يعني آبشار تارم (در جنوب شهر) هم ديدن كنيد.
بعد از نيريز به سمت ايج خواهيد رفت، شهري كوچك، باستاني و زيبا كه در دامنه هاي كوهستاني و صخره اي واقع شده و داراي يك تپه تاريخي است. از ايج تا داراب به واسطه بارش هاي فصلي ممكن است در جاده هاي آن دچار مشكل شويد. بهتر است كه قبل از حركت از ايج از سلامت جاده ها مطلع باشيد. البته راه اصلي داراب به شيراز از فسا و سروستان مي گذرد ولي ما به دليل بهره مندي بيشتر از مواهب طبيعي اين مسير را برگزيده ايم.
بالاخره به داراب مي رسيد. تفاوت بسيار چشمگير آب و هوا از نيريز و استهبان تا داراب، بسيار شگفت انگيز است، در نيريز و استهبان، باغات پر تعداد ميوه هاي سردسيري و كوههايي مملو از درختان انجير و بادام مي بينيد، در حالي كه در داراب در فاصله تنها كمتر از 80 كيلومتر، نخلستان هاي وسيع خرما و باغات مركبات چشم نوازي مي كنند.
داراب ديدني هاي منحصربفرد و متعدد طبيعي و تاريخي دارد كه به راستي ناشناخته مانده اند. اگر هدف شما بيشتر مناطق طبيعي است پس اولين انتخاب تنگه بسيار زيباي رغز است كه يكي از شگفت انگيزترين و زيباترين تنگه هاي ايران محسوب مي شود. تنگه رغز اگرچه نامي شناخته شده در بين كوهنوردان و طبيعت دوستان ايران است ولي در زبان محلي نام اصلي آن تنگه رودخيز است و آبي به زلالي اشك چشم دارد.
در تنگهرغز آب و سنگ در برخوردي هزاران ساله انواع جلوههاي زيباي معماري طبيعت را ايجاد كردهاند، هر آبشار يا آبگير با ديگري متفاوت است و هركدام زيبايي خاص خود را دارد. ديوارههاي بزرگ و عظيم رغز در طول مسير گاه سر به هم آوردهاند و يك غار را تداعي ميكنند و گاه از هم فاصله ميگيرند و محوطهاي زيبا ميسازند. صداي دلنشين آبشار، فرود و صعودهاي زيبا، شنا در ميان حوضچههاي زلال و ديدن ماهيهاي زيباي قزل آلا، همه و همه از جمله دقايق جذاب و بياد ماندني حضور در تنگه زيباي رغز است.
تنگه زيباي رغز در 35 كيلومتري غرب داراب و در منطقه حسنآباد از جمله زيباترين و بكرترين مناطق كوهنوردي استان فارس ميباشد كه از كنار روستاي رغز واقع شده است. آب چشمهرغز از سرچشمه خود كه جنگلي زيباست تا دره جنوبي كه به زمين باز ميگردد در طول درهاي به مسافت پنج كيلومتر جريان مييابد و شصت حوضچه طبيعي زيبا و دهها آبشار و آبگير كوچك و بزرگ و متفاوت را در مسير خود ايجاد مينمايد. آبشارهايي كه تا 40 متر ارتفاع مييابد و حوضچههايي با عمق بيش از بيست متر و طول يكصد متر و ديوارههاي بلند كه كه در ميان آنها سهم كوچكي از آسمان نمايان است. تعدد و زيبايي حوضچه ها و آبشارها كه تعداد آنها به حدود بيست آبشار مي رسد و به نام هايي مانند نگين، كبوتر، وداع و غيره مزين شده اند، بسيار قابل توجه است. در كنار آخرين آبشار نيز يادبودي از كاشفان اوليه اين تنگه و همچنين چند كوهنورد سفركرده نصب شده است.
از ابتداي دره كه محل مناسبي جهت پارك اتومبيل است تا آخرين آبشار اين مسير حدود سه كيلومتر مسير راهپيمايي آن هم در ميان آب هاي زلال اين دره وجود دارد كه در برخي موارد نياز است كه حتما از وسايل و ملزومات خاص صخره نوردي و ايجاد كارگاه استفاده شود. سفر در طول اين دره بدون داشتن چنين امكاناتي، بسيار سخت و خطرناك خواهد بود. گياهان بسيار زيبا و منحصربفردي از جمله چندين گونه سرخس نيز در طول اين تنگه قابل رويت هستند. براي سفر بهتر و امن تر در اين تنگه زيبا بهتر است از راهنمايان مجرب محلي كمك بگيريد. در انتها مراقبت از دو چيز را فراموش نكنين يكي سلامت خود و ديگري سلامت طبيعت.
دستنوشتهها، عكسها و مطالب جالب از طبیعت ايران كه طي سفرها و ماموریتهای مختلف گیاهشناسی و طبیعت گردی، از مناطق طبيعی بکر كشور تهيه شده است. نمونههای گياهی اين مناطق در موزه ذخاير ژنتيكي و تنوع زيستي "موسسه تحقیقات گیاهپزشكی كشور" در تهران نگهداری میشود.