لواسانات از جاده تلو
پیشنهادی خوب برای یک روز برفی و شاد. مدتها بود که مردم تهران را اینچنین شاداب و سرزنده ندیده بودم. در هر چهره ای نشانی از شادی و طراوت موج می زد. بچه ها ذوق زده. جوانترها جو گرفته و مسن ترها در فکر شیطنت های کودکانه.. انتهای اتوبان شهید بابایی جاده ای زیبا و برفی پس از گذشتن از تپه های زیبای تلو - Telo - به لواسانات منتهی می شود. این جاده بدون هیچگونه امکانات و تجهیزاتی آخر هفته ها میزبان هزاران نفر از مردم تهران و اطراف است. دیدار از حیات وحش زردبند و گلندوک می تواند نقطه عطف این سفر یک روزه باشد.




حضور پر رنگ مردم از همه طیف و رنگی در این جاده برایم عجیب بود. واقعا که شادی واژه گمشده زندگی شهریست.

البته لازمه بگم که تیوپ سواری اگرچه از قدیم متداول بوده ولی خطرات زیادی هم داره ولی خب اگر در یک مسیر کم شیب استفاده بشه هیجانی شیرین به آدم می ده.




بعد از برف بازی رفتیم سمت لواسان و ابتدای جاده فشم. جنگل های دست کاشت لواسان از دور پیدا بودند
در ابتدای جاده فشم ایستگاه ایست بازرسی زردبند صورت خوشی نداشت. اگرچه نیت مامورین جلوگیری از عبور افراد مشکوک و مزاحم بود ولی باعث ایجاد ترافیک برای همه مسافران شده بود

گله زیبای قوچ و میش که برای خوردن علوفه دستی به پایین برفها آمده اند:

این هم یک آدم برفی محجبه!:

بعد از دیدن طبیعت و حیات وحش ابتدای جاده فشم. برگشتیم سمت لواسان و یک راست رفتیم به پاسگاه محیط بانی گلندوک که انگار خبرهایی بود:

اینجا باغ وحش نیست بلکه محیط بانی گلندوک است که امکان لذت بردن مردم از تماشای حیات وحش را در فاصله ای بسیار نزدیک فراهم کرده است:


به نظرم این محل می تواند با مدیریت صحیح و فروش بلیط به قیمت ارزان هم باعث فرهنگ سازی زیست محیطی شده و هم درآمدی اندک جهت حفاظت بیشتر باشد.




چه کیفی کردند این کوچکترها:


آقای محمدی -سمت راست- یکی از مسئولین محیط بانی گلندوک به همراه دوست خوبم بهروز. محیط بانی گلندوک در ابتدای جاده لواسانات به کندعلیا و سفلی و در منطقه حفاظت شده ورجین واقع شده:

بدرود كه.
لواسانات، ضيافتي زمستانه براي برف بازي و ديدار از حيات وحش
حیات وحش لواسان چشم به راه شما است - سـخاوت زمستـانـه
مجيد اسكندري
چاپ شده در روزنامه ايران، شنبه 7 بهمن ماه 1391
زمستان و بارش برف و سرما و جاده های لغزنده به طور محسوسی از سفرهای طبیعت گردی می کاهد و بسیاری از عاشقان طبیعت را به ناچار خانه نشین می کند ولی علاقمندان به حیات وحش و پرنده نگری در فصول پاییز و زمستان چندان بی سوژه نیستند همچنين سفرهاي ورزشي مانند سفر به مناطق مناسب اسكي در كوهها و تپه هاي برفي اقصي نقاط كشور رنگ بوي خاص خود را مي گيرند. يكي از مناطق نزديك تهران كه زمستان ها مشتاقان فراواني دارد لواسانات است.
لواسانات در بیخ گوش تهران و به فاصله 10 کیلومتری شمال شرق تهران واقع شده و در فصل زمستان ضیافتی دارد برای حیات وحشی که جهت یافتن غذا از کو ههای پر برف منطقه سرازیر شده و دست دوستی به گونه انسان دراز می کنند. در گذشته ای نه چندان دور سفر زمستانه به لواسانات به دلیل جاده باریک و ناهموارش سفری پر از مخاطره و سخت بود ولی این روزها جاده ای پهن و راهداری مناسب، نگرانی ها را به حداقل رسانده است.
از لشگرك و گردنه لواسانات یا گردنه قوچک که سرازیر می شوید یک دوراهی در کنار رودخانه پر آبي كه به سد لتيان مي ريزد واقع شده که مسیر سمت چپ به فشم و شمشک منتهی می شود و مسیر سمت راست وارد لواسانات می گردد. اگر به سمت لواسانات بروید کمی جلوتر جاده ای فرعي کوهستانی شما را به سمت ارتفاعات تلو راهنمایی می کند. اين جاده پر پيچ و خم پس از گذشتن از تپه های پر برف اين منطقه به اتوبان شهید بابایی در شرق تهران منتهی می شود.
تپه های برفی تلو در فصل زمستان و بخصوص در اواخر هفته مملو از افرادی می شود که با امکانات اولیه به برف بازی و تیوپ سواری می پردازند. همهمه شادی و سرور هزاران نفر این محل را به یکی از شادترین محل های گذران تعطیلات آخر هفته در زمستان مبدل کرده است. بی تردید این نوع تفریح و برف بازی و البته تیوپ سواری آن هم بدون نظارت ارگان و یا دستگاهی می تواند پر خطر و سانحه ساز باشد ولی شور و هیجان آن را هم نمی توان انکار کرد. شاید این محل برای کسانی که امکان تهیه لوازم گرانقیمت اسکی را ندارند بهشتی از برف شادی است. پر واضح است كه برنامه ریزی صحیح از سوی مسئولین و آماده سازی زیرساخت های گردشگری و امکانات بهداشتی و پیشگیرانه مي تواند این منطقه را به سادگي به بهشت برف دوستان شمال تهران مبدل کند.
از تلو و مراسم برف بازی هفتگی آن که بگذریم، دیدار از حیات وحش لواسانات چیز دیگری است. در محل هاي مختلفي از جمله گلندوئك (گلندوك) و زرد بند مي توانيد از حيات وحش اين منطقه ديدن كنيد. براي رفتن به گلندوئك در اواسط بلوار اصلی لواسانات یک مسیر فرعی به سمت گلندوئک و کند علیا و سفلی جدا می شود که تنها با طی مسیر کوتاهی در آن به پاسگاه محیط بانی گلندوئک می رسید. محیط بانی محلی است که گارد محيط زيست و محافظان طبيعت در آنجا مستقر شده و طبق قانون مسئوليت اجراي قوانين و مقررات حفاظت از محيط زيست و شكار و صيد را به عهده داشته و متشكل از ارشد محيط دار، افسر محيط دار، محيط دار و محيط بان، شكاربان (كمك محيط بان)، راننده، اسلحهدار، كارشناس، كاردان و تكنسين محيط زيست ميباشد.
هر روز صبح این محل میزبان صدها کل و بز است که به نگاه مهربان مردم محلی و محیط بانان اعتماد کرده اند و جهت تهیه غذا از دامنه های پر برف کوه های ورجین به دامان پر مهر انسانهایی گام می نهند که آماده پذیرایی و مهمان نوازی از آنها هستند. این انسانها دریافته اند که نگاه مهربانانه به حیات وحش و سرمایه های طبیعی بسیار لذت بخش تر از کشتن و شکارکردن و نابودی آنهاست.
حیات وحش این منطقه نیز در نوع خود داستان ويژه اي دارند. در گذشته ای نه چندان دور که ساخت و ساز و هجوم جمعیت بدین گونه چهره منطقه را خدشه دار نکرده بود،اين منطقه يعني منطقه حفاظت شده ورجين و كوه هاي سرخه حصار و جاجرود و خجير به مانند یک منطقه محسوب شده و حیات وحش این مناطق دایما در حال مهاجرت و حرکت و انتقال بودند. ولی با رشد جمعیت انسانی و ایجاد جاده ها و بزرگراه های متعدد و احداث سد لتيان، دیگر امکان مهاجرت وحوش این منطقه به کوه های مجاور ممکن نشد و نا خواسته اسیر شده و به اصطلاح در یک زيستگاه جزیره ای گرفتار شدند.
جزیره ای شدن در علم محیط زیست يعني اجبار موجودات زنده در ماندن در يك منطقه جغرافيايي محدود و به مانند اجبار به ازدواج های فامیلی در بین انسانها می ماند که خواه ناخواه باعث ضعیف شدن ژن های برتر و افت کیفیت ژن ها شده و بیماریهای متعدد و مختلفی را نیز باعث می شود. جزیره شدن اين منطقه به ناچار کیفیت زیستگاهی منطقه را هم پایین آورد و برای حفظ حیات وحش آن چاره ای نماند بجز اعمال سیستم های مدیریتی حفاظتی و غذا دهی دستی به این وحوش در فصول سخت سال و خوشبختانه قوانین بسیار سختی را برای تنبیه شکارچیان این وحوش نيز به همراه داشت.
با اجرای این روش اکنون ماشاهد هستیم که دسته های پر تعداد کل و بز وحشی در ماههای سرد سال به آرامی به مناطق پپایین تر و حوالی رودخانه نزدیک شده و در طول مسیر لواسانات به فشم نیز شاهد خواهید بود که چگونه ترس این حیوانات نجیب از انسانها به حداقل رسیده و سوژه های بسیار جالبی برای عکاسی و دیدن نزدیک حیات وحش شده اند. پيشنهاد مي كنم براي يك بار هم كه شده كودكان و عزيزان خود را به ديدن حيات وحشي ببريد كه در قل و زنجير نيستند.
دستنوشتهها، عكسها و مطالب جالب از طبیعت ايران كه طي سفرها و ماموریتهای مختلف گیاهشناسی و طبیعت گردی، از مناطق طبيعی بکر كشور تهيه شده است. نمونههای گياهی اين مناطق در موزه ذخاير ژنتيكي و تنوع زيستي "موسسه تحقیقات گیاهپزشكی كشور" در تهران نگهداری میشود.