جنوب شرق دریاچه ارومیه در فاصله ۳۵ کیلومتری شمال مهاباد وعده گاه بسیار زیبایی است برای جشن سالیانه پرندگان مهاجر. تالاب کانی برازان اولین سایت پرنده نگری ایران است که بحث مشارکت جوامع محلی برای حفاظت از سرمایه های طبیعی در آن به وضوح دیده می شود. اشتیاق اهالی بومی اطراف تالاب برای میزبانی گردشگران و پرنده دوستان باعث درآمد زایی و در کنار آن ارتقای فرهنگ حفاظت از پرندگان در منطقه شده است. به نظر می رسد اهالی روستا شبانه روزی از تالاب و پرنده های آن محافظت می کنند، روستاهای کردنشین قره داغ و خورخوره با مردمی خونگرم و صمیمی پذیرای دوستداران محیط زیست هستند. عکس های مختصری ببینید: 

52

69

به دلیل ابری و مه آلود بودن هوا عکس ها چندان واضح نیست ولی انبوهی پرندگان را از دور ببینید:

77

66

حمید عزیز. آخر انرژی و مرام:

63

 در ضمن اگر به این تالاب یا هر تالب دیگری رفتیم داشتن چکمه از ضروری هاست:

65

در این سفر حدود  ۴۳ گونه پرنده توسط گروه مشاهده شد که از مهمترین آنها می توان به اردک مرمری و اردک تاجدار اشاره کرد که از گونه های در معرض خطر محسوب می شوند:

68

 از زیبایی تحسین انگیز گلسنگ ها نمی توان به سادگی گذشت:

72

76

دکتر هم که انصافا لنگه نداشت:

79

71

حمزه فردوسی هم مدیریتش حرف نداشت:

80

61

یک سار زیبا Starling که مدتی طولانی ما را همراهی می کرد. عشق عکس گرفتن بود بچٌم!

58

گروه پرنده نگری همهن و بچه های علاقمند:

55

البته امیدوارم این پوکه تلفات نداده باشه. مرگ هر پرنده آغازی است برای نابودی تالاب:

70

انعکاس زیبای آب:

56

لذت دیدن زیباییهای طبیعت قابل مقایسه با هیچ لذتی نیست:

57

شاید گتر هم کارساز باشد. گتر علاوه بر پوشاندن و گرم نگه داشتن قسمت پاييني پا، روي كفش هم مي‌آيد و خود پا را هم گرم نگه مي‌دارد

60

59

گتر

آقا از هرچه بگذریم سخن دوست خوشتر است. گونه ای خارشتر با کپسول های زیبای بذر:

67

از قرار معلوم خزه های کنار تالاب هم به شکل پرنده ها شده اند Moss:

74

چشم برفی:

73

گلسنگ:

75

یه چیزی!.. این گنجشک های مهاباد و اطرافش به نظرم خیلی درشت تر و تپل تر از گنجشک های تهرانی می یومدن. البته شاید گنجشگ های تهرونی اهل رژیم گرفتنن!! 

جفت  مه‌لۆچگ--- ده بان  سه‌ر   لئ‌ز   گرتنه---- هووش   وه  خوه‌ئ   نیه

چیه‌م  ها وه-----  دو  بوسان  ئولا تره‌ک-------داول عاشق

55

بزنم به تخته!.. بزنم به تخته! این خانوم حدود ۱۲۰ سال عمر از خدا گرفته بود و هنوز هم از خیلی از ماها سرحال تر بود. خدا نگهش داره:

54

آقای عثمان از اهالی قره داغ بود که به اتفاق خانواده میزبانی گردشگران را به عهده داشت و الحق که سنگ تمام گذاشته بود. او به خوبی می دانست حفظ و حراست از تالاب به رشد اقتصادی روستایش کمک می کند:

62

53

بدرود.

سفر به كاني برازان، تالابي متنوع و متفاوت - مجيد اسكندري

دوشنبه 25 دي 1391- روزنامه ايران

در مود تالاب هاي زيباي ايران زياد شنيده ايد. نكته مهم اين است كه مهمترين كنوانسيون بين المللي در مورد حفاظت از تالاب هاي جهان در سال 1971 ميلادي (1349 شمسي) در شهر رامسر ايران تشكيل شد و هم اكنون بيش از 160 عضو دارد. اين تفاهم نامه به نام شهر رامسر و با عنوان كنوانسيون رامسر در مجامع بين المللي به ثبت رسيد و وظيفه ما ايرانيان را در مورد حفاظت از تالاب هاي كشورمان بيشتر مي كند. تاكنون بيش از 83 تالاب مهم در سطح كشور شناسايي شده و مورد حفاظت قرار گرفته اند و بيش از 25 تالاب ايراني  نيز در فهرست سازمان جهاني يونسكو به ثبت رسيده است. اهميت اقتصادي و طبيعي تالاب هاي مي توان به حفظ ذخاير ژنتيكي از جمله ماهيان، پناهگاه حيات وحش و بخصوص پرندگان، تامين آب جهت استفاده هاي متعدد، محل پرورش آبزيان، كمك به پاكي و لطافت اقليمي و كاربردهاي متعدد توريستي و اكوتوريستي اشاره كرد.

از جمله تالاب هاي مهم ايران كه كمتر به آن توجه شده است مي توان به تالاب كاني برازان در شمال شهرستان مهاباد و غرب شهرستان مياندوآب در آذربايجان غربي اشاره كرد. براي سفر به اين منطقه كه يكي از بهترين سايت هاي پرنده نگري كشور است، بهترين زمان اوايل دي ماه تا اواسط بهمن ماه است كه سيل پرواز پرندگان مهاجر از اقصي نقاط مناطق شمالي به اين منطقه آغاز مي شود ولي در فصول ديگر نيز سرسبزي و طراوت مخصوص به خود را دارد كه در كمتر جاي كشور نظيرش را خواهيد يافت.

اگر از مركز يا شرق ايران قصد عزيمت به اين منطقه را داريد، بهترين گزينه قطار است. قطار سراسري تهران- تبريز، نزديك صبح شما را در ايستگاه مراغه پياده مي كند و از آنجا نيز مي توانيد با اتومبيل هاي كرايه به شمال مهاباد برويد. فاصله مراغه تا مهاباد نيز حدود 100 كيلومتر است. دراين مسير از شهرهاي بناب، ملكان و مياندوآب نيز خواهيد گذشت كه ديدنيهاي خاص خود را دارند. اگر قصد عزيمت مستقيم به تالاب كاني برازان را داريد لزومي به رفتن به مهاباد نيست. مي توانيد مستقيما از مياندوآب به سمت محمديار رفته و 15 كيلومتر قبل از محمديار به سمت روستاهاي قره داغ و خورخوره تغيير مسير دهيد. اين روستاهاي كرد نشين در مصب رودخانه هاي زرينه رود و سيمينه رود كه به درياچه اروميه مي ريزند واقع شده و زمينهاي وسيع كشاورزي آنها را احاطه كرده است.

موضوع جالب توجه اين است كه اين مناطق از جمله اولين روستاهايي هستند كه بحث مشاركت جوامع محلي در نگهداري از طبيعت در آنها به خوبي مشهود است. اشتیاق اهالی بومی اطراف تالاب برای میزبانی گردشگران و پرنده دوستان باعث درآمد زایی و در کنار آن ارتقای فرهنگ حفاظت از پرندگان در منطقه شده است. به نظر می رسد اهالی روستا شبانه روزی از تالاب و پرنده های آن محافظت می کنند و به سختي با متخلفان و شكارچيان غيرمجاز نيز برخورد كرده و يك نيروي مردمي مفيد براي حفاظت از سرمايه هاي طبيعي خود را تشكيل داده اند. روستاهای کردنشین قره داغ و خورخوره با مردمی خونگرم و صمیمی پذیرای دوستداران محیط زیست هستند. با چند نفر از اهالي كه صحبت كرديم اقرار كردند كه تا چندي پيش خودشان از شكارچيان پرندگان تالاب بوده اند ولي اكنون به محافظ سرسخت پرندگان مبدل شده و درآمد خود را از راه فروش مايحتاج اكوتوريست ها تامين مي كنند كه البته چندين برابر شده است. در اينجا لازم است به اين نكته اشاره كنم كه يك اكوتوريست يا گردشگر واقعي كسي است كه سعي نمايد مايحتاج روزانه خود را از محل گردش خود تهيه كند و يا از صنايع دستي و توليدات محلي خريد نمايد تا باعث رونق گردشگري و تامين اقتصادي جوامع بومي شود و نه اينكه كل مايحتاج چند روزه خود را در مبدا سفر تهيه كرده و با خود حمل كند.

براي اطراق شبانه بهترين گزينه همين روستاهاي اطراف تالاب هستند كه امكانات خواب و غذاي محلي را برايتان ترتيب مي دهند. حتي اگر مايل باشيد مي توانيد از آيين هاي سنتي و آداب آنها نيز بازديد و تحقيق كنييد. آقای عثمان از همين اهالي كرد روستاي قره داغ بود که به اتفاق خانواده اش و در كمال محبت و صبر، دو شب را  میزبانی گروه گردشگر ما بود و الحق که سنگ تمام گذاشته بود. او به خوبی می دانست حفظ و حراست از تالاب به رشد اقتصادی روستایش کمک می کند.

تالاب در نزديكي روستا واقع شده و به همراه راهنمايان محلي بهتر مي توانيد از ديدن پرندگان آن لذت ببريد. هدف گروه ما از اين سفر بيشتر پرنده نگري بود و با ابزار و دوربين هاي مخصوص عازم كرانه هاي تالاب شديم و حدود  48 گونه پرنده توسط گروه ما مشاهده شد که از مهمترین آنها می توان به اردک مرمری و اردک تاجدار اشاره کرد که از گونه های در معرض خطر محسوب می شوند. مساحت كل تالاب كاني برازان حدود 900هكتار است و ميانگين عمق آن نيز 90 سانتيمتر است. ارتفاع تالاب از سطح دريا حدود  1600 متر و به شدت تحت تاثير جريانات آب رودخانه هاي اطراف مي باشد. يك دایك شني ساحلی بزرگ كه توسط وزارت نیرو احداث شده است، تالاب را به دو قسمت شمالی وجنوبی تقسیم كرده است. در اطراف تالاب هم مي توانيد برجهاي بلندي را ببينيد كه جهت حفاظت و حراست و همچنين پرنده نگري تعبيه شده اند. بخش جنوبی تالاب دردامنه كوه قره داغ (سیاه كوه) واقع گردیده و كوه مذكور و تپه بابا‌حیدر بر آن مشرف هستند. به دلیل موقعی جفرافيايي و وجود توده‌های نی‌زار، پذیرای بیشترین جمعیت پرندگان مهاجر از جمله گونه در خطرانقراض اردك سر‌سفید وگونه‌های حمایت ‌شده اردك مرمری، پلیكان، قو، فلامینگو، حواصیل عقاب تالابی و همچنین سایر پرندگان همچون انواع غاز، انواع مرغابی، آنقوت و ... می‌باشد. غیر ازپرندگان موجود در تالاب چندين گونه جانور نيز از جمله لاكپشت، وزغ و قورباغه مردابی و همچنین ماهی كپور در این تالاب زیست می‌نمایند.

صداي همهمه و فرياد پرندگان، انعكاس كم نظير مناظر در آب تالاب، بازي ني هاي بلند و زيبا با امواج كوچك آب، سنگها و صخره هاي پوشيده از خزه  گلسنگ كه حتي در اوج سرماي زمستان سبز و زيبا مانده اند و صدها جلوه طبيعي منحصربفرد ديگر در اطراف تالاب كاني برازان، ساعتها شما را در آرامشي طبيعي غرق مي كند. البته اگر هوس اين سفر را كرديد حتما لباس و گرم و پوتين پلاستيكي و گتر به همراه داشته باشيد. گتر علاوه بر پوشاندن و گرم نگه داشتن قسمت پاييني پا، روي كفش هم مي‌آيد و خود پا را هم گرم نگه مي‌دارد. سفرهاي پرنده نگري زمستانه ملزومات خاص خود را دارند.